Dag van de verdraagzaamheid: tips voor niet-polariserende communicatie

  • 16 november 2021

De Verenigde Naties riepen 16 november uit tot de 'Internationale Dag van de Verdraagzaamheid'. Hoe kan je vanuit jouw communicatie verdraagzaamheid bevorderen? Onze consulent integratie Julie Weyne geeft drie tips rond niet-polariserende communicatie.

online haatspraakJulie, waarom is het interessant om als organisatie of om als persoon aandacht te besteden aan de manier waarop je communiceert?

“Je kan heel wat online haatspraak vermijden door na te denken over hoe je iets formuleert. Dat maakt dat je achteraf minder moet modereren op bijvoorbeeld Facebook of Instagram. We gebruiken vaak ook onbewust vooroordelen waar we mee zijn opgegroeid. Een nieuwkomer zie je meestal in de rol van ‘de persoon die hulp nodig heeft’. Door op bepaalde zaken te letten, draag je bij aan een verbindende samenleving, zonder iets expliciet te benoemen in je communicatie.”

Je ondersteunde enkele steden en gemeenten in een traject rond online polarisatie, samen met het Hannah Arendt Instituut. Hoe verliep dat traject?

“We gingen aan de slag met concrete casussen: hoe reageer je op haatberichten op sociale media? Omdat niet iedereen binnen de stad of gemeente het mandaat heeft om te reageren, moet er eerst een beleid uitgewerkt worden. Hierbij ga je ook bepalen hoe er gereageerd kan worden op sociale media. We gaan bovendien nog workshops organiseren voor burgers om op sociale media een positiever klimaat te creëren. Onderschat zeker niet de kracht van burgers die haatberichten kunnen neutraliseren.” 

Wat zijn jouw drie tips om een niet-polariserend bericht te maken?

1. Vermijd absolute taal en veralgemening.
Gebruik geen woorden zoals ‘compleet, altijd, nooit, elke dag, voortdurend …’. Zo maak je je boodschap al een stuk milder. Als je bijvoorbeeld communiceert over een nieuw mobiliteitsplan:

  • Niet: ‘Fietsers negeren altijd het stoplicht op dit kruispunt. Daarom houden we meer controles.’
  • Beter: ‘Er zijn fietsers die de regels niet strikt volgen. Daarom houden we meer controles.’

2. Schrijf geen specifieke doelgroepen aan.
Dat versterkt polarisatie. Hou je boodschap algemeen. Als je bijvoorbeeld communiceert over de coronamaatregelen:

  • Niet: ‘Beste moslims, we wensen jullie een fijn Suikerfeest, maar hou je aan de coronamaatregelen.’
  • Beter: ‘Beste inwoners, denk aan de coronamaatregelen en hou het veilig!’

3. Denk goed na over de beelden die je kiest in je communicatie.
Je vervalt vaak onbewust in stereotypes. Als je bijvoorbeeld een campagne opzet om buddy’s te vinden voor anderstalige nieuwkomers, zorg dan voor diversiteit in je foto’s bij zowel de buddy’s als de nieuwkomers. Ook mensen met een migratieachtergrond zijn buddy’s, ook witte nieuwkomers zoeken een buddy.

In januari 2022 lanceren we een e-learning rond (online) polarisatie, die ontwikkeld werd door het Hannah Arendt Instituut in samenwerking met het Agentschap Integratie en Inburgering.